ochrona przeciwpozarowa bhp

Elementy ochrony przeciwpożarowej

Ochrona przeciwpożarowa powinna obejmować stosowanie środków pozwalających na zmniejszenie poziomu zagrożenia. Niezbędne są działania związane z właściwym przystosowaniem obiektu, zapewnieniem odpowiednich środków technicznych w postaci sprzętu ppoż., a także prawidłowa organizacja działania całego systemu. Najskuteczniejszym sposobem na ograniczenie ryzyka pożarowego jest jednak skuteczna profilaktyka ppoż., obejmująca m.in. odpowiednie przeszkolenie pracowników.

Zagrożenia pożarowe a obowiązki pracodawcy

Zagrożenia pożarowe wiążą się z sytuacjami, w których dochodzi do niekontrolowanego rozprzestrzeniania się ognia. Pojawiające się w takim przypadku płomienie, wysoka temperatura oraz szybko rozprzestrzeniający się toksyczny dym stanowią poważne zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi, powodując także ryzyko powstania znacznych strat materialnych. Dla uniknięcia konsekwencji pożaru każde przedsiębiorstwo jest zobowiązane do podjęcia odpowiednich kroków, które wyeliminują zagrożenia możliwych zniszczeń, poparzeń, zatruć czy nawet śmierci w wyniku rozprzestrzeniania się ognia. Elementy ochrony przeciwpożarowej wiążą się z kilkoma obszarami działania, które obejmują właściwe przygotowanie budynku na etapie projektowania i wyposażania, zadbanie o montaż instalacji przeciwpożarowych, a także właściwą organizację systemu ochrony ppoż., w tym przygotowanie bezpiecznej ewakuacji oraz zapewnienie pracownikom odpowiednich szkoleń ułatwiających reagowanie w sytuacjach zagrożenia

– zauważa przedstawiciel firmy Skills4u, która oferuje kompleksową obsługę przedsiębiorstw w zakresie BHP i ppoż.

Wymagania, które musi spełnić pracodawca w zakresie organizowania ochrony przeciwpożarowej, wynikają zarówno z zapisów Kodeksu pracy, jak i ustawy o ochronie przeciwpożarowej oraz aktów wykonawczych, np. rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Regulacje prawa pracy nakładają na przedsiębiorstwo obowiązek zadbania o odpowiednie środki techniczne przeznaczone do zwalczania pożarów, a także wskazują na konieczność wyznaczenia osób, które będą odpowiedzialne za prowadzenia ewakuacji oraz ewentualne podjęcie działań gaśniczych. W ramach działań wymaganych przez przepisy Kodeksu pracy jest także identyfikacja zagrożeń pożarowych występujących w firmie z uwzględnieniem poszczególnych stanowisk pracy i przygotowanie zasad postępowania w postaci instrukcji i regulaminów, a także przeprowadzanie szkoleń ppoż. w ramach szkoleń związanych z BHP albo specjalnie zorganizowanych.

Ustawa o ochronie ppoż. i jej akty wykonawcze określają precyzyjnie wymagania techniczno-budowlane, jakie musi spełniać obiekt. Chodzi tu o dopasowanie projektu i zastosowanych materiałów do biernego radzenia sobie ze skutkami pożaru, w tym zapobieganie rozprzestrzenianiu się płomieni i wysokiej temperatury za sprawą odpowiednich przegród ppoż. m.in. ścian przeciwpożarowych, drzwi, zabezpieczenia przejść i przepustów, a także właściwej wytrzymałości ogniowej użytych materiałów. Obiekt powinien być także wyposażony w zależności od swego przeznaczenia i wielkości w odpowiednie środki ppoż. przeznaczone do zwalczania ognia, a także mieć wytyczone drogi ewakuacyjne. Każdy budynek wykorzystywany na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej powinien być właściwie oznaczony. Zgodne z obowiązującymi normami pod względem formy graficznej i materiału oraz rozmieszczone według obowiązujących wymagań znaki muszą wskazywać przebieg dróg ewakuacyjnych, miejsca, w których znajduje się sprzęt gaśniczy oraz urządzenia pozwalające na aktywowanie alarmu przeciwpożarowego. Wśród obowiązków pracodawcy jest również utrzymywanie wyposażenia i systemów ppoż. w należytym stanie, w tym wykonywanie regularnych przeglądów.

Podstawowe obszary działań związanych z ochroną ppoż.

Wyposażenie przeciwpożarowe budynku należy do obowiązków jego właściciela, zarządcy albo użytkownika, w zależności od treści umowy zawartej między właścicielem a podmiotami korzystającymi z obiektu, a w razie braku takich postanowień do władającego danym budynkiem. Podstawowymi elementami ochrony przeciwpożarowej jest sprawna instalacja pozwalająca na wykrycie zagrożenia, wyposażona w odpowiednie czujki dymu oraz podwyższonej temperatury. System sygnalizacji pożaru (SSP) powinien w razie pojawienia się niebezpieczeństwa aktywować alarm pozwalający na rozpoczęcie akcji ewakuacyjnej, a także powiadamiać jednostkę Państwowej Straży Pożarnej. SSP może również uruchamiać zamontowane w obiekcie stałe urządzenia gaśnicze, np. instalację tryskaczową, które w wielu przypadkach pozwalają na zduszenie ognia na wczesnym etapie rozwoju pożaru. Instalacja alarmowa połączona z systemem oddymiającym automatycznie rozpocznie działanie oddymiania, co dzięki skutecznemu odprowadzaniu powstających w wyniku pożaru gazów i dostarczaniu powietrza z zewnątrz zabezpieczy prowadzoną akcję ewakuacyjną.

Do elementów ochrony przeciwpożarowej budynku zaliczają się rozmieszczone w nim gaśnice oraz szafki hydrantowe, które pozwalają na prowadzenie skutecznej akcji gaśniczej. Warto pamiętać, że rodzaj użytych gaśnic powinien być dopasowany do istniejącego zagrożenia pożarowego, czyli rodzaju substancji, które mogą ulec zapłonowi. Gaśnice umieszczone w budynku powinny być poddawane regularnym kontrolom zgodnie z zaleceniami producenta, jednak nie rzadziej niż raz w roku. Ilość oraz rodzaj zastosowanego w urządzeniach środka gaśniczego musi odpowiadać kategorii zagrożenia, w jakiej znajduje się dany obiekt, a także jego powierzchni i ilości wyznaczonych stref pożarowych. Ważne jest również rozmieszczenie gaśnic, które powinny się znajdować w miejscach łatwodostępnych, w tym m.in. przy wejściach, na korytarzach i klatkach schodowych. Powinny one być umiejscowione tak, żeby z każdego miejsca w obiekcie do najbliższej gaśnicy nie było dalej niż 30 metrów.

Sprawne prowadzenie akcji ewakuacyjnej i gaśniczej wymaga odpowiedniego przygotowania organizacyjnego. Dla budynku powinna być sporządzona instrukcja bezpieczeństwa pożarowego (IBP), w której znajdą się podstawowe wskazówki co do postępowania w razie pojawienia się ognia. IBP musi precyzować zasady prowadzenia ewakuacji, a także formę, w jakiej powinno się z nią zapoznać pracowników. Dokument powinien być systematycznie aktualizowany, przynajmniej raz na dwa lata, tak by uwzględniał bieżący sposób jego wykorzystywania.

Warto pamiętać, że identyfikacja występujących zagrożeń pożarowych związanych z prowadzoną działalnością, należy do zadań pracodawcy. W przypadku, gdy specyfika prowadzonej działalności powoduje zwiększenie ryzyka pożaru, niezbędne jest przygotowanie Instrukcji Bezpiecznego Wykonywania Robót (IBWR), gdzie znajdą się odpowiednie wytyczne.

Ważnym elementem służącym zwiększeniu bezpieczeństwa pożarowego jest przeprowadzanie ćwiczeń połączonych z alarmami próbnymi, które pozwalają na zweryfikowanie obowiązujących procedur oraz zapoznanie pracowników z praktycznym działaniem planów ewakuacyjnych. Obowiązek taki istnieje w obiektach przeznaczonych do stałego przebywania przynajmniej 50 osób z wyłączeniem budynków mieszkalnych, a alarm powinien się odbywać co najmniej raz na 2 lata i być potwierdzony specjalnym protokołem.

Obowiązki związane z ochroną przeciwpożarową są rozbudowane i obejmują wiele aspektów, dlatego najlepszym rozwiązaniem jest poleganie w tym zakresie na sprawdzonej firmie, która będzie w stanie skoordynować wszystkie niezbędne działania i zapewnić kompleksową obsługę. Przestrzeganie reguł bezpieczeństwa to nie tylko wypełnienie istniejących obowiązków, ale również zadbanie o życie i zdrowie pracowników, a także zabezpieczenie się przed stratami materialnymi.

Materiał partnera